लघवीमध्ये रक्त: ही चिंता करण्यासारखी गोष्ट आहे का?
लघवीमध्ये रक्त दिसणे (हेमॅचुरिया) ही चिंताजनक गोष्ट असू शकते. लघवीचा रंग गुलाबी, लाल किंवा तपकिरी दिसू शकतो, किंवा काहीवेळा रक्त फक्त मायक्रोस्कोपखालीच दिसते. हे नेहमी गंभीर नसते, पण लघवीतील रक्त कधीही दुर्लक्ष करू नये, कारण हे एखाद्या आरोग्य समस्येचे लक्षण असू शकते.
लघवीमध्ये रक्त येण्याची सामान्य कारणे
- 1. मूत्रमार्गातील संसर्ग (UTI)
ब्लॅडर किंवा किडनीच्या संसर्गामुळे जळजळ होऊन रक्त येऊ शकते.
- 2. किडनी स्टोन्स
खडे मूत्रमार्गावर खरचटल्यामुळे रक्त येऊ शकते.
- 3. पुरुषांमध्ये प्रोस्टेटचा आकार वाढणे
मोठा प्रोस्टेट मूत्रमार्गावर दाब देतो आणि रक्तस्राव होऊ शकतो.
- 4. किडनीचे आजार
ग्लोमेरुलोनेफ्रायटिससह विविध किडनी आजारांमुळे मायक्रोस्कोपिक किंवा दिसणारे रक्त येऊ शकते.
- 5. अतिताणाचा व्यायाम
क्वचितच पण तीव्र व्यायामामुळे तात्पुरते रक्त दिसू शकते.
- 6. काही औषधे
ब्लड थिनर किंवा वेदनाशामक औषधांमुळे रक्तस्त्राव होऊ शकतो.
- 7. कॅन्सर (क्वचित पण शक्यता)
ब्लॅडर, किडनी किंवा प्रोस्टेट कॅन्सरमुळे लघवीमध्ये रक्त येऊ शकते.
कधी डॉक्टरांकडे जावे?
- वारंवार रक्त येणे
- लघवी करताना वेदना
- पोटदुखी किंवा कमरेत दुखणे
- ताप, अशक्तपणा, वजन कमी होणे
- लघवीमध्ये रक्ताचे गाठी दिसणे
उपचार
- संसर्गासाठी अँटिबायोटिक्स
- किडनी स्टोनसाठी उपचार (RIRS, lithotripsy)
- प्रोस्टेटसाठी औषधे
- किडनी आजारांवर उपचार
- कॅन्सरसाठी विशेष उपचार
निष्कर्ष
लघवीमध्ये रक्त येणे ही सामान्य गोष्ट नाही. ते त्वरित तपासून घ्यावे. लवकर निदान केल्यास गुंतागुंत टाळता येते आणि उपचार अधिक प्रभावी ठरतात.